Orkisz to zboże o wielowiekowej tradycji. Choć jego nazwa nie jest powszechnie znana, możliwe, że często – nawet nieświadomie – trafia na talerze dzieci w postaci płatków czy gotowych produktów zbożowych. Orkisz bogaty jest w cenne składniki odżywcze i może być wartościowym elementem zróżnicowanej diety dziecka, co podkreślają ekspertki kampanii „Produkty zbożowe – pyszne i zdrowe!” – Magdalena Jarzynka-Jendrzejewska i Ewa Sypnik-Pogorzelska.
Orkisz to pradawna odmiana zboża pszenicznego, która znacząco różni się wartością odżywczą od odmiany zwyczajnej. Współczesne badania naukowe dowodzą, że jest najzdrowszy ze wszystkich rodzajów zbóż.
Wybitne cechy orkiszu
Orkisz zawiera rodanid, czyli naturalny „antybiotyk”, który uczestniczy w mechanizmach obronnych organizmu przeciw drobnoustrojom. Do jego najważniejszych właściwości zaliczamy zdolność pobudzania aktywnych komórek do zwiększania sił układu odpornościowego.
„Tym, co wyróżnia orkisz spośród wielu popularnych zbóż, jest wysoka zawartość białka oraz takich składników mineralnych, jak żelazo, fosfor, selen, potas i cynk. Zawiera również więcej nienasyconych kwasów tłuszczowych oraz związków o właściwościach przeciwutleniających niż tradycyjna pszenica. Dzięki temu stanowi wartościowy element diety dziecka, zapewniając składniki ważne dla wzrostu, rozwoju i codziennego funkcjonowania młodego organizmu” – podkreśla Magdalena Jarzynka-Jendrzejewska. Jak dodaje ekspertka, ziarno orkiszu i produkty na jego bazie zawierają również naturalne przeciwutleniacze, które pomagają chronić komórki organizmu.
Błonnik – ważny składnik dziecięcego jadłospisu
Jedną z największych zalet produktów orkiszowych jest zawartość błonnika pokarmowego. Szczególnie wartościowe są pełnoziarniste produkty z orkiszu, które pozytywnie wpływają na działanie układu trawiennego, sprzyjają regularności wypróżnień i pomagają dłużej utrzymać uczucie sytości po posiłku. „Błonnik jest ważnym elementem diety dziecka. Wspiera prawidłową pracę jelit i pomaga kształtować zdrowe nawyki żywieniowe już od najmłodszych lat. Dlatego warto regularnie sięgać po różne produkty zbożowe, w tym również te z orkiszu. W codziennym menu najmłodszych mogą znaleźć się m.in. płatki orkiszowe czy pieczywo orkiszowe. To proste i wygodne produkty, które sprawdzą się zarówno na śniadanie czy jako przekąska do szkoły” – mówi dietetyczka.
Inne zalety orkiszu
Orkisz zawiera węglowodany złożone, zapewniające stopniowe uwalnianie energii potrzebnej do nauki, zabawy i aktywności fizycznej. Jest źródłem magnezu oraz witamin z grupy B, które wspierają prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego oraz przyczyniają się do zmniejszenia uczucia zmęczenia i znużenia; dzięki temu mogą sprzyjać lepszej koncentracji i dobremu samopoczuciu.
Różnorodność na talerzu ma znaczenie
Ekspertki podkreślają, że w diecie dziecka kluczowe znaczenie ma różnorodność. Warto więc włączać do codziennego menu malucha różne rodzaje produktów zbożowych – pszenicę, owies, żyto, jęczmień, grykę czy właśnie orkisz. Dzięki delikatnemu, lekko orzechowemu smakowi orkisz jest zwykle dobrze akceptowany przez dzieci i może być ciekawym urozmaiceniem posiłków.
Jak podawać orkisz dzieciom?
„Orkisz to niezwykle wszechstronne zboże. Najczęściej spotkamy go w postaci pieczywa, makaronów czy mąki, ale dostępne są również płatki, kasza i otręby orkiszowe. Otręby można dodać do owsianki, koktajlu lub domowych wypieków, natomiast mąka orkiszowa doskonale nadaje się do przygotowania naleśników, gofrów, tarty, placuszków czy ciast. Dzięki temu włączenie orkiszu do diety dziecka nie wymaga dużych zmian w codziennym menu” – zauważa Ewa Sypnik-Pogorzelska.
Warto pamiętać, że orkisz jest odmianą pszenicy i zawiera gluten. Oznacza to, że nie jest odpowiedni dla dzieci chorujących na celiakię ani osób z potwierdzoną alergią na pszenicę lub gluten.