Choć ciężko w to uwierzyć, najstarsza znana książka kucharska pochodzi z I wieku przed naszą erą i przybliża specyfikę kuchni typowej dla czasów starożytnych. Aby poznać korzenie polskiej kuchni,należy udać się w nieco krótszą podróż w czasie, gdyż rodzima kuchnia najczęściej tożsama jest z tą, typową dla wieków średnich. To właśnie wtedy, zarówno na szlacheckich dworach, jak i w chłopskich gospodarstwach, ukształtował się wzorzec polskich smaków.

Średniowieczny jadłospis, nie tylko polski, obfitował przede wszystkim w pożywne składniki, z których możliwe było przygotowanie wielu różnorodnych potraw. Łatwo można również domyślić się, że ze względu na brak stałego dostępu do określonych komponentów, menu uzależnione było silnie od rytmu przyrody. W większość ówczesnych elementów codziennego menu zaopatrzymy się  bez trudu i dziś. Do najbardziej sycących należały oczywiście produkty pochodzenia zbożowego, a także groch i soczewica. Wśród owoców przeważały święcące tryumfy i dziś jabłonie, śliwy, wiśnie, czereśnie. Selekcja warzyw, mimo że zawierała tak znane dziś okazy jak kapusta, cebula czy ogórek, aż do XVII wieku była uboższa o ziemniaki, które w Polsce zyskały popularność dopiero po zwycięstwie Jana III Sobieskiego pod Wiedniem, w 1683 roku. Ważnym elementem diety, na które nie każdy mógł sobie pozwolić, było mięso, pozyskiwane zarówno w chowu, jak i polowań, które z czasem zaczęły ograniczać zapisy prawne. Składnikiem kompensującym ograniczony dostęp do mięsa było mleko – krowie, owcze oraz kozie.  „Wśród produktów nabiałowych prym wiódł ser, stanowiący najbardziej pożywną metodę „konserwacji” zawartego w mleku białka. Inne sposoby pozwalające na dłuższe przechowywanie świeżego mleka dawniej zwyczajnie nie istniały”– przypomina Ewa Polińska z Monieckiej Spółdzielni Mleczarskiej. Już kilka wieków temu powstały w Europie tak znane gatunki, jak edamski, brie, ricotta, parmezan. Z terenów Polski pochodzą również pierwsze ślady związane z produkcją sera, a naukowcy datują je na kilka tysięcy lat.

Smakowe kurioza

Do liczących sobie kilkaset lat polskich receptur należą między innymi tak kultowe pozycje z polskiej kuchni, jak bigos czy rosół. Nie oznacza to niemniej, że jadłospis naszych przodków był identyczny z tym, co na obiad jadamy obecnie. Polska kuchnia nie była wolna od osobliwości, których popularność nie przetrwała do dzisiejszych czasów. Znanym polskim specjałem były przykładowo raki, występujące w rzekach i jeziorach znacznie częściej, niż dziś. Innym rarytasem było mięso drobiowe, lecz nie z kury, a z młodego koguta. Znajomo brzmiącym smakołykiem, o mniej znanej recepturze, jest także legumina – nic innego, jak domowa wersja zagęszczonego deseru, przypominającego budyń lub kisiel, niemniej udekorowanego w finezyjny sposób smakowitymi dodatkami. Choć dziś ciężko w to uwierzyć, na stołach znacznie częściej gościły trufle, dziś stanowiące jeden z najrzadszych i najdroższych rarytasów.

Kulinarną podróż w czasie warto rozpocząć od łączenia komponentów bardziej dostępnych i bliższych naszym obecnym gustom kulinarnym. Jednym z dziś niedocenianych składników, który stanowił przysmak nawet wśród przedstawicieli bogatszych warstw społecznych, jest soczewica. Duszona z dodatkiem warzyw, przypraw i posypana obficie serem żółtym zamieni się w prosty, smaczny i bardzo pożywny obiad.

Duszona czarna soczewica z warzywami i serem Gouda

Przepis poleca Robert Muzyczka, szef kuchni DKK

Składniki:

  • 1 szklanka czarnej soczewicy
  • 1 cebula
  • 1 mała młoda cukinia
  • 1 świeża czerwona papryka
  • 2 ząbki czosnku
  • 1 łyżka masła
  • ¼ główki małej sałaty lodowej
  • 5-6 gałązek świeżej kolendry lub natki pietruszki
  • 100 g sera, np. Gouda MSM Mońki
  • sól i pieprz do smaku

Przygotowanie:

Soczewicę dokładnie wypłukać, zalać wodą i ugotować prawie do miękkości. Pod koniec gotowania posolić. Pokroić cebulę, paprykę i cukinię w średnią kostkę, a następnie podsmażyć na oleju. Doprawić do smaku solą i pieprzem. Dodać posiekany czosnek, odcedzoną soczewicę, masło i parę minut poddusić, żeby smaki dokładnie się połączyły. Na koniec dodać posiekaną kolendrę lub natkę pietruszki, posiekaną sałatę, wymieszać i wyłożyć na talerze. Każdą porcję posypać utartym serem Gouda.

No Comments Yet

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.